De AI Brief · week 28
Nu twijfelen de bouwers zelf of AI wel oplevert
Verder deze week: Cloudflare gaat AI-agents standaard blokkeren op een vijfde van het web, er ging een recordbedrag naar AI-startups, en een AI-agent ontdekte vier nieuwe materialen.
Waar staan we
Al weken groeit de twijfel of AI de beloftes waarmaakt. Deze week kwam die twijfel uit een nieuwe hoek: niet van critici buiten de sector, maar van de mensen die het bouwen en verkopen. De baas van Meta zei tegen zijn eigen personeel dat de slimme assistenten trager vooruitgaan dan gehoopt, terwijl het bedrijf er dit jaar 145 miljard dollar in stak. De topman van Palantir zei op tv dat bedrijven flink betalen en er bijna niets voor terugkrijgen. En een onderzoek becijferde dat AI ongeveer 3 procent van je werkuren bespaart, waarvan bijna niets in de omzet terechtkomt.
Tegelijk stroomt het geld door en gaat de techniek gewoon door. Startups haalden in het eerste halfjaar meer op dan in heel vorig jaar, en een AI-systeem vond vier nieuwe materialen die wetenschappers nog niet kenden. Het beeld is dus niet "AI werkt niet", maar "AI werkt op smalle, goed afgebakende taken, en veel minder op de brede belofte die eromheen verkocht is". Dat gat tussen belofte en resultaat wordt deze week door de sector zelf hardop benoemd.
Wat er deze week schoof
werkt het echt
Zelfs Meta zegt dat de assistenten nog niet leveren
De baas van Meta vertelde zijn personeel dat AI-agents langzamer vooruitgaan dan gehoopt, in een jaar waarin Meta 145 miljard dollar in AI-infrastructuur stak. Een studie becijferde dat AI ongeveer 3 procent van de werkuren bespaart en dat daar bijna geen omzet uit voortkomt. Op r/ClaudeAI staat een veelgelezen bericht met de titel "AI heeft me geen tijd bespaard". Microsoft draaide na klachten een stukje terug en laat je nu de AI-hulpjes in Teams middenin een vergadering uitzetten. En Cloudflare gaat AI-agents standaard blokkeren op ongeveer een vijfde van het web. Het gat tussen demo en productie wordt nu door de grootste bouwers zelf toegegeven en tegelijk in de infrastructuur ingebouwd.
Koop uitkomsten, geen agents. Vraag bij elke AI-inzet om de meetbare besparing in uren of euro's, niet om de demo.
- verder lezen: AI coding agents frequently make errors that would get a human fired (Dan Luu) · digg · ~10 min · New AI tutor achieves 0.71-1.30 SD effect size in Dartmouth course · pdf · ~20 min (het tegensignaal: op een afgebakende taak levert het wél groot)
voor wie het nakijkt
reliability, roi, agents, production · heat: Zuckerberg-memo via Reuters + TechCrunch, r/ClaudeAI "AI has not saved me any time"
- bewijs: Reuters + TechCrunch op het Zuckerberg-memo (2 juli); okaneland ROI-studie (~3% uren, ~0% omzet); r/technology op de Microsoft Teams-terugdraai; r/AI_Agents op de Cloudflare-blokkade
- bronnen: Zuckerberg says AI agent development going slower than expected · reuters · Zuckerberg tells staff AI agents haven't progressed as hoped · web · AI saves about 3% of your hours, and almost none reaches the money · web · AI has not saved me any time · reddit · Microsoft caves after Teams AI backlash · reddit · Cloudflare about to block AI agents by default on a fifth of the web · reddit
hoe het voelt
Palantir-topman: bedrijven betalen voor tokens en krijgen bijna niets terug
Alex Karp, de topman van Palantir, zei op CNBC dat de duurste AI-modellen bedrijven geen echte uitkomsten leveren: klanten betalen voor tokens en krijgen er bijna niets voor terug. Het viel op omdat het van een verkoper zelf kwam. Daarnaast lieten onderzoekers AI 112 bekende publieke figuren nadoen; mensen vonden de nagemaakte versies vaak echter en overtuigender dan de echte politici, wat de onderzoekers een ernstige waarschuwing noemden. En de bredere onvrede verschuift van "AI pikt onze banen in" naar "waarom slurpt dat datacenter stiekem onze stroom en ons water op". De stemming buiten de bubbel wordt concreter en kritischer.
Je klant of personeel heeft de twijfel nu van topmensen zelf gehoord. Kom met een resultaat, niet met een belofte.
- verder lezen: Please stop the AI confidence theater (Elena Verna) · web · ~8 min
voor wie het nakijkt
enterprise, backlash, trust, roi · heat: Karp op CNBC, cross-source (YouTube + Instagram + TikTok)
- bewijs: Karp-CNBC-fragment op meerdere kanalen (YouTube "Frontier Models Are Not Delivering Outcomes", Instagram, TikTok); r/Futurology op de impersonatie-studie ("dire warning"); r/technology op de stroom-en-water-backlash
- bronnen: Alex Karp: Frontier Models Are Not Delivering Outcomes · youtube · Karp: enterprises pay for frontier tokens and get almost nothing back · instagram · Alex Karp torched the AI business model on CNBC · tiktok · Scientists asked AI to impersonate 112 public figures · reddit · AI backlash is moving from jobs to power and water · reddit
wat het kost
Goedkope en open modellen halen de top in, samen of uit China
De beste kwaliteit hoeft niet meer uit één duur model te komen. Z.ai gaf zijn open model GLM-5.2 een eigen bouwomgeving (ZCode) voor langlopende agent-klussen. MiniMax M3 wordt aangeprezen als bijna-topniveau voor een fractie van de prijs. En een Japans lab (Sakana) laat drie modellen samenwerken en claimt daarmee het beste losse model te verslaan. De rode draad: je kunt near-top kwaliteit draaien met open of goedkope modellen, of door meerdere modellen slim te combineren, in plaats van te betalen voor het ene vlaggenschip.
Je kunt bijna-topkwaliteit draaien zonder het duurste model. Vraag je bouwer om een opzet die van model kan wisselen.
- verder lezen: I benchmarked 13 models at 65K-128K context for agentic workloads · reddit · ~12 min
voor wie het nakijkt
open-weights, china, cost, orchestration · heat: GLM-5.2 + ZCode, MiniMax M3, Sakana multi-model
- bewijs: digitalapplied op ZCode/GLM-5.2; di.gg-debat "unlock new categories of succumb to open-source"; MiniMax M3 en Sakana breed rondgedeeld op TikTok/Instagram; vllm.ai "Micro-Agent beats frontier models with collaboration"
- bronnen: ZCode Explained: Z.ai's Agentic Dev Environment for GLM-5.2 · web · AI debate: frontier models vs open-source competition · digg · Micro-Agent: beat frontier models with collaboration inside model API · primary · Sakana runs three frontier models at once, claims to beat the best · tiktok · US and Chinese companies train almost all of the world's most-used models · reddit
wie aan de knoppen zit
Recordgeld blijft stromen terwijl Washington een augustus-deadline zet
In het eerste halfjaar van 2026 ging er 510 miljard dollar naar startups, meer dan in heel vorig jaar samen, met AI als grote motor. Nvidia geeft startups nu rekenkracht in ruil voor een deel van hun toekomstige omzet, en Together AI haalde 800 miljoen op. Tegelijk zetten de Amerikaanse regels door: het Witte Huis werkt naar vrijwillige standaarden voor het vrijgeven van topmodellen met 1 augustus als deadline, en senator Warner stelde een wet voor die een officiële lijst van "vertrouwde" AI-agents zou maken. Anthropic vroeg het Congres zelfs om onafhankelijke veiligheidstests. Geld en regels worden allebei tegelijk intenser, en beide worden buiten je eigen bedrijf bepaald.
Markt en regels worden nu elders bepaald. Houd in de gaten wat "vertrouwde agent"-eisen betekenen voor de tools die je gebruikt.
- verder lezen: G7 should accept AI standards offer, but make it enforceable (Brookings) · web · ~12 min · UN report warns AI is outpacing safeguards · web · ~7 min
voor wie het nakijkt
funding, regulation, agents, geopolitics · heat: $510B startups H1 2026, White House 1 augustus, Warner AI Agent Act
- bewijs: meerdere X-posts op het 510-miljard-cijfer H1 2026; TechCrunch op Together AI (800M, 8,3B waardering); cyberscoop op Warner's AI Agent Act; X-melding op de White House-augustus-1-standaard
- bronnen: Startups raised a record $510B in H1 2026, more than all of last year · x · Nvidia funds AI startups' compute in return for a cut of revenue · x · Neocloud Together AI raises $800M, leaps to $8.3B valuation · web · Warner bill would create federally vetted list for trustworthy AI agents · web · White House nears voluntary frontier model release standards, Aug 1 deadline · x
wat er nu kan
Een AI-agent ontdekt echte nieuwe materialen, maar zakt op een simpele test
Een AI-agent van Alibaba's Damo Academy vond vier nieuwe supergeleiders, materialen die wetenschappers nog niet kenden, een echt en verifieerbaar resultaat. Tegelijk scoren de topmodellen op een nieuwe puzzeltest (ARC-AGI-3) in hun eentje onder de 1 procent, op een opgave die een kind aankan. Dat is het patroon van dit moment: AI kan bovenmenselijk zijn op een smalle, goed gedefinieerde taak en tegelijk vastlopen op iets simpels. En de geruchten lopen door: Google's volgende model zou rond 17 juli komen, met veel meer werkgeheugen voor lange opdrachten.
Zet AI in op de smalle, duidelijk afgebakende klus waar het uitblinkt. Reken niet op brede betrouwbaarheid buiten die klus.
- verder lezen: Gemma 4 in Action: Bringing Frontier AI to the Edge · youtube · ~15 min
voor wie het nakijkt
capability, science, benchmarks, jagged · heat: Damo Academy 4 superconductors, r/singularity + SCMP
- bewijs: SCMP + r/singularity op de Damo-supergeleiders; ARC-AGI-3-cijfer (<1% zonder hulpstructuur) breed gedeeld; Gemini 3.5 Pro-datum is nog een gerucht
- bronnen: Damo Academy unveils an AI agent able to discover superconductors · web · Damo Academy AI agent discovers superconductors · reddit · Frontier AI models score under 1% on ARC-AGI-3 alone · tiktok · Gemini 3.5 Pro could arrive July 17 with up to 2M token context (rumor) · x
Deze week doen
Meet de echte opbrengst van één AI-workflow die je al hebt uitgerold, en zet die in een cijfer. Waarom nu: deze week werd "AI levert nog niet op" een kop uit de mond van Zuckerberg, Karp en een ROI-studie tegelijk; wie als enige een gemeten besparing kan laten zien, wint het gesprek. 5-min-versie: pak één uitgerolde workflow en schrijf voor één echte taak op hoe lang die duurt met en zonder AI. 1-uur-versie: meet het echt, log de taak een paar keer, en zet er één euro- of urenbesparing onder die je aan een klant durft te laten zien.
Gereedschapskist
- Z.ai ZCode (op GLM-5.2) · gids · een bouwomgeving op een sterk open model, voor coding- en agent-klussen die je liever niet naar een Amerikaans vlaggenschip stuurt.
- MiniMax M3 + MiniMax Code · bijna-topniveau voor een fractie van de kosten, geschikt voor taken met veel volume waar de prijs telt.
- De short-leash-methode voor AI-coding · uitleg · een werkwijze om agents kort te houden en hun werk te laten bewijzen, precies waar de betrouwbaarheid deze week schuurt.
Wat ik volg
- als Cloudflare AI-agents standaard blokkeert op ~20% van het web → agent-gebaseerde scraping en automatisering worden fragieler; bouw met afgesproken of aangekondigde toegang, niet met stille bots.
- als de White House-standaard (1 augustus) of Warner's agent-registry landt → "vertrouwde agent"-eisen kunnen doorsijpelen naar wat je bij klanten mag inzetten.
- als Google's volgende model rond 17 juli echt komt met veel meer werkgeheugen → de context-limiet als bouwbeperking verschuift weer, en lange-documenttaken worden makkelijker.
Mijn voorspellingen
- "AI inside zakt als verkoopargument, human-led stijgt" · bevestigd · deze week herbevestigd: Zuckerberg en Karp zeggen zelf dat het nog niet levert, en een studie zet er 3% besparing onder · sinds 2026-W19
- "China haalt de bodem onder flagship-pricing weg" · bevestigd · deze week herbevestigd: GLM-5.2 krijgt een eigen agent-bouwomgeving en MiniMax M3 wordt als bijna-top voor een fractie aangeprezen · sinds 2026-W18
- "AI-investeringen leveren nog niet op wordt een dominant mainstream-narratief" · open, beweegt sterk · de ROI-studie plus de uitspraken van Meta en Palantir duwen dit richting cover-story-niveau · sinds 2026-W23
- "Een open-weights model staat voor eind W36 in de top-3 van de coding-benchmark" · open · GLM-5.2 blijft het bewijs richting de deadline stapelen · sinds 2026-W23
- Nieuw: "Voor eind 2026-W40 blokkeert of tarifeert minstens één groot web-infrastructuurbedrijf AI-agents standaard op een significant deel van het web" · open · aanleiding: Cloudflare kondigt default-blokkade op ~20% aan · sinds 2026-W28
Wat mij ongelijk zou geven
Mijn "AI levert nog niet op"-lezing zou breken als de meetbare winst zich begint op te stapelen; deze week was er één sterk tegensignaal, een Dartmouth-tutor met een groot leereffect (0,71-1,30 SD), wat laat zien dat AI op een strak afgebakende taak wél degelijk levert.
Essay-kandidaten
- De reckoning van binnenuit: waarom de scherpste AI-scepsis deze week van Meta en Palantir kwam, en wat dat betekent voor wie AI koopt. Sterke counter (Dartmouth-tutor), lang traject (loopt sinds W20), raakt elke MKB-eigenaar. Bouwt door op de Ford-terugtrekking van W26.
- Cloudflare zet de deur dicht voor agents: de agentische web-belofte botst op de infrastructuur, en bijna niemand buiten de tech weet dat het eraan komt.
Wat ik je bespaar
- Het eindeloze "ik bouwde een agent die geld verdiende terwijl ik sliep"-genre op TikTok en Threads: veel volume, geen verifieerbaar signaal.
- De crypto-randjes rond AI (mining-oorlogen op Base, AI-fondsen met tickers): het leunt op AI als woord, niet op AI die je werk raakt.
- De "6 AI-agent-definities die je moet kennen"-lijstjes op LinkedIn: engagement-aas zonder nieuws.
Mijn voorspellingen
Wat ik denk dat er gaat gebeuren in AI, en hoe het uitpakt. Ook als ik ongelijk had.
Op korte termijn26
- open
Voor eind 2026-W47 noemt minstens een van de zes ondertekenaars van de Joint Commitment on Frontier Responsibilities publiek een externe auditor of publiceert een extern auditrapport
- open
Voor eind 2026-W46 kondigt minstens een bekende verticale AI-aanbieder (juridisch, zorg, finance of klantenservice) publiek aan dat hij z'n kernproduct van een Amerikaans frontier-model naar een open of eigen model verplaatst om de marge te redden
- open
Voor eind 2026-W48 publiceert de industrie-keuringsinstantie SAFA (of een vergelijkbaar orgaan van de frontier-labs) een eerste formele pre-release-beoordeling van een model
- open
Voor eind 2026-12 opent een Europese privacytoezichthouder (de Ierse DPC of een nationale toezichthouder zoals de AP) publiek een onderzoek naar Meta Muse of stelt Meta daarover formeel vragen
- open
Voor eind 2026-12 verwerken open-weight modellen in een gepubliceerd maandcijfer van Vercel AI Gateway of OpenRouter meer dan 60% van het tokenverkeer
- open
Voor eind 2026-W43 publiceert minstens een grote leverancier van AI-connectors/MCP-integraties een expliciet beleid dat connector-inhoud als onvertrouwde invoer behandelt, of trekt een connector terug
- open
Voor eind 2026-W43 zet minstens een groot lab of ontwikkelplatform blijvend agent-geheugen over sessies heen in de markt als kernfunctie, in plaats van als losse community-tool
- open
Voor eind 2026-W44 duikt minstens een open-source agent-harness (DeepSeek Harness, OpenCode, Prime Agent of vergelijkbaar) op als standaard- of ondersteunde optie in een groot commercieel ontwikkelproduct
- open
Voor eind 2026-W46 komt er in de EU of een lidstaat een concreet wetsvoorstel of rechterlijke uitspraak die aansprakelijkheid voor handelingen van een autonome AI-agent expliciet bij de inzetter of aanbieder legt
- open
Voor eind 2026-W44 leidt het OpenAI-sandbox-escape-/Hugging-Face-hack-incident tot minstens een concrete governance-reactie: een toezichthouder, wetsvoorstel of frontier-lab dat verplichte containment- of incident-disclosure voor model-evaluaties invoert of aankondigt
het bewijs
W41: beweegt maar vrijwillig, Joint Commitment (29 sep) met interne controles + externe audits, geen handhaving; 23-landenoproep (W40) vraagt verplichte keuring; telt pas bij verplichting
- open
Voor eind 2026-W44 verhoogt minstens een grote AI-coding-tool (Cursor, Claude Code, Copilot of vergelijkbaar) zichtbaar de prijs of knijpt de gulle gebruikslimieten dicht, als de subsidie-fase afloopt
- weerlegd
Voor eind 2026-W40 verlaagt minstens een Amerikaans frontier-lab (OpenAI, Anthropic of Google) de officiele listprijs per token van een vlaggenschipmodel met minstens 25% t.o.v. begin W29
waarom ik ongelijk had
W40: richting klopt maar drempel niet: Opus 5.5 listprijs -20% t.o.v. Opus 5, OpenAI's -80% (30 juli) raakte GPT-5.6 Luna (goedkoopste tier) niet het vlaggenschip, Grok 4.7 halve prijs maar xAI valt buiten de claim (prijzen via secundaire prijsoverzichten); W29: OpenAI verlaagt prijzen bij de GPT-5.6-release (54% zuiniger op agent-coding) terwijl Chinese open modellen tot 100x goedkoper zijn; inference commoditiseert
- bevestigd
Voor eind 2026-W40 blokkeert of tarifeert minstens een groot web-infrastructuurbedrijf (Cloudflare-klasse) AI-agents standaard op een significant deel van het web, wat agent-gebaseerde automatisering meetbaar fragieler maakt
het bewijs
W40: Cloudflare blokkeert sinds 15 september agent- en trainingsbots standaard op advertentiepagina's van alle nieuwe domeinen en alle gratis klanten (Cloudflare-blog, PYMNTS); W28: aanleiding: Cloudflare kondigt aan AI-agents standaard te blokkeren op ~20% van het web (r/AI_Agents), naast opkomende agent-registries en "vertrouwde agent"-lijsten (Warner AI Agent Act); W29: TikTok-creators wijzen op de Cloudflare-startdatum (~15 september) als moment waarop web-lezende agents geraakt worden
- bevestigd
Voor eind 2026-W34 wisselt minstens een van de drie grote Amerikaanse labs (OpenAI, Anthropic, Google) opnieuw een frontier-model van publieke beschikbaarheid naar overheids- of toegangsbeperking
het bewijs
W34 BEVESTIGD: OpenAI publiceert "Putting frontier cyber models in more trusted hands" en beperkt z'n krachtigste cyber-modellen tot geselecteerde vertrouwde partijen (primaire bron openai.com); in dezelfde week meldt The Decoder dat OpenAI het Preparedness-team ontbindt. Eerder: W28: nog geen nieuwe model-wissel, maar het mechanisme wordt formeel: het Witte Huis werkt naar vrijwillige frontier-release-standaarden met 1 augustus als deadline (EO 2 juni), en Anthropic vraagt het Congres zelf om onafhankelijke veiligheidstests; de 1-augustus-standaard is de trigger om te bewaken; W29: GPT-5.6 Sol ging eerst twaalf dagen door een White House-keuring vóór release (vooraf-keuring nu operationeel), al is het nog geen model-terugtrekking
- weerlegd
Voor eind 2026-W40 verwijst minstens een tweede EU-rechterlijke uitspraak, toezichthouder of officiele richtlijn naar het Duitse AI-Overviews-oordeel als grond voor directe aanbieder-aansprakelijkheid voor AI-output
waarom ik ongelijk had
W26: geen nieuwe juridische verwijzing; de EU stemde wel in met uitstel van enkele AI Act-verplichtingen; W40: binnen de termijn geen tweede EU-verwijzing gevonden, het aansprakelijkheidsgesprek verschoof naar agent-handelingen (zie P-2026-W34-2)
- open
Werkgeheugen blijft duur (32GB DDR5 boven ~250 euro) tot eind 2026 door AI-datacentervraag, wat lokaal AI draaien minder goedkoop maakt dan de gratis open-weights suggereren
het bewijs
W40: op koers, goedkoopste 32GB DDR5-kit in de VS eind september 375-425 dollar (Tom's Hardware / prijstrackers), TrendForce en SemiAnalysis verwachten verdere stijging tot in 2027; eindoordeel eind 2026
- bevestigd
EU-gehoste of on-prem AI wordt voor eind W36 een expliciete inkoop- of architectuurfactor in minstens een gevoelige-data-sector (juridisch/zorg/finance) in NL/EU, gedreven door AI Act-agentregels (augustus) plus Europese compute
het bewijs
W37: OpenAI biedt nul dataretentie op frontier-modellen aan als productoptie (openai.com, primair) en de EU kondigt strengere ChatGPT-regulering aan; dataretentie/verwerkingslocatie is daarmee een expliciete inkoopvariabele geworden. Stapelt op W34 (EU AI Omnibus + actievere AI Office), W25 (Tech Sovereignty Package, NL Wet vifo naar AI per 2027, ING beoordeelt hypotheken met AI) en W26 (US-gating maakte afhankelijkheid tastbaar)
- weerlegd
Voor eind 2026-W36 staat een open-weights model (DeepSeek, Qwen of StepFun) in de top-3 van SWE-Bench Pro, op closed-flagship-niveau
waarom ik ongelijk had
W37 WEERLEGD op de strikte lezing: geen geverifieerde top-3-notering op SWE-Bench Pro binnen de termijn, en Arena-capability-analyse stelt dat de kloof frontier vs open deze week juist groter werd (Instagram/Gostev). Open won wel op adoptie (NYT 2026-09-04: Corporate America hooked on open-source AI) en op breedte (K2 Horizon, Kimi K2.7 Code, GLM-5.3), niet op de benchmarktop. Eerder bewijs stapelde W24: MiniMax M3 op 54.7 van de Artificial Analysis Intelligence-index (open, vlak onder flagship); W26: GLM-5.2 komt binnen als sterkste open model voor coding/agents; W28: GLM-5.2 krijgt met ZCode een agentic dev-omgeving voor langlopende jobs, MiniMax M3 als bijna-top voor een fractie; W29: GLM-5.2/DeepSeek-v4/Kimi-K2.7 gemeld als productie-inzetbaar naast de flagships (X, breed gedeeld); bewijs blijft stapelen richting de W36-deadline
- open
Voor eind 2026 voert minstens een mainstream NL/EU-merk 'door mensen gemaakt' of 'AI-vrij' actief als verkoopargument (label, campagne of premium-tier)
- open
Voor eind 2026 wordt 'AI-investeringen leveren nog niet op' een dominant mainstream-narratief op cover-story-niveau, wat MKB voorzichtiger maakt
het bewijs
W28: beweegt sterk richting mainstream, nu vanuit de sector zelf: Zuckerberg zegt agents gaan trager dan gehoopt, Palantir's Karp zegt op CNBC dat frontier-modellen geen outcomes leveren, en een ROI-studie becijfert ~3% urenbesparing met bijna 0% omzet-doorwerking; W29: "Execs horrified by the huge AI bills" (r/technology) + AI-verstoring als hét onderwerp op earnings-calls + Nadella's harvest-essay duwen het narratief verder mainstream
- open
Voor eind 2026 bevestigt Apple publiekelijk dat de Gemini-Siri-inferentie via Apple's Private Cloud Compute loopt (niet rauw naar Google), als GDPR-relevant verkoopargument
het bewijs
beweegt sterk W24: Apple toont op WWDC een drie-lagen-Siri (toestel / Apple privacy-cloud / Google-cloud voor complexe taken), gerapporteerd 1,2T-Gemini ~1mld/jr, geen EU-launch; expliciete GDPR-framing ontbreekt nog
- open
Voor eind 2026 draait een open MoE-model van Qwen of DeepSeek-V4-Flash-klasse (near-frontier reasoning) bruikbaar boven 20 tokens/sec lokaal op een Mac van maximaal 4000 euro
- open
Kosten-per-taak wordt binnen 2 kwartalen de dominante AI-inkooplens bij MKB
het bewijs
W34: sterke beweging in de richting, nog niet aantoonbaar BIJ MKB. Stripe koopt routing-laag OpenRouter voor 7B+ (TechCrunch), HN-analyse over token-brokers/credit-resale, en een Reddit-analyse (85/100) die coding-abonnementen herrekent op werkelijke kosten na subsidie. Bewijs komt uit de dev-/enterprise-hoek; MKB-bewijs ontbreekt nog, daarom review verlengd naar W44
- open
Coding-tools-laag commoditiseert binnen ~12 maanden
het bewijs
W31 sterk bevestigend traject: Anthropic subsidieert AI-coding naar verluidt 13x (modelplane.ai, "hoe lang houdt dit?"), Moonshot's open coding-agent wordt gebracht als "outsmarting Claude Code en GPT-5", Continuum laat je van coding-agent wisselen zonder je project opnieuw uit te leggen, plus Perplexity CLI en Sakana's Claude-Code-interface; agents worden onderling verwisselbaar en de prijs leunt op subsidie. Eindoordeel pas bij horizon (~W21-2027), traject wijst richting bevestigd
- bevestigd
AI inside zakt als verkoopargument, human-led stijgt
het bewijs
HN-top "I'm Tired of Talking to AI" (W22 1724pt naar W23 2008pt) + DuckDuckGo +28% + AI-vrij als feature; herbevestigd W23; herbevestigd W24: "AI is slowing down" 613pt + zelfbewuste anti-AI-vraag 455pt; herbevestigd W26: Ford haalt ervaren mensen terug bij z'n agent-uitrol; herbevestigd W28: de scepsis komt nu van de bouwers zelf (Zuckerberg "agents trager dan gehoopt", Karp "frontier levert geen outcomes") plus een ROI-studie (~3% uren, ~0% omzet); herbevestigd W29: "Execs horrified by the huge AI bills" (r/technology) + Nadella waarschuwt dat leveranciers stilletjes klantkennis oogsten
- bevestigd
China haalt de bodem onder flagship-pricing weg
het bewijs
DeepSeek 75% korting permanent + Qwen Opus-niveau (W22); herbevestigd W23: DeepSeek-V4-Pro/Flash + Qwen3.6 voeren HF-trending aan (open-weights naderen flagship); herbevestigd W24: 25+ open modellen in 1 week, DeepSeek-V4-Pro #1 HF (4730), Google geeft Gemma 4 zelf open vrij; herbevestigd W26: Zhipu's open GLM-5.2 voert de open-model-ranglijst aan; herbevestigd W28: GLM-5.2 krijgt een eigen agent-bouwomgeving (ZCode) en MiniMax M3 wordt als bijna-top voor een fractie aangeprezen; herbevestigd W29: open modellen (GLM-5.2, DeepSeek-v4, Kimi-K2.7) draaien nu productiewerk, Chinese modellen tot 100x goedkoper, DeepSeek bouwt een eigen AI-chip
~1 jaar6
- open
Voor 2027-W23 wordt minstens een top coding-tool (Cursor, Copilot, Windsurf of Claude Code) overgenomen of fundamenteel van 'tool' naar 'platform/agent' herpositioneerd
- open
Voor 2027-W23 brengt een grote partij (OpenAI, Anthropic, Google, Apple of Microsoft) een mainstream proactieve persoonlijke assistent die een fleet van agents aanstuurt
- open
Voor eind 2027 haalt de METR 50%-task-horizon taken die mensen minstens een volledige werkdag (8 uur) kosten, voor generalist-agents
- open
Voor 2028-W22 is er geen algemeen beschikbaar agent-product dat een NL-MKB-werknemerrol end-to-end vervangt met persistent leren over sessies, op productie-betrouwbaarheid (Karpathy continual-learning-test, human-moat-tracker)
- open
Voor eind 2027 ziet minstens een traditioneel NL-kwaliteitsmerk (Volkskrant, NRC of FD) een meetbare opleving in betalende abonnees of print-oplage, mede gedreven door deepfake-/fake-news-moeheid en 'geverifieerd door mensen' als waarde (flight to verified-human)
- open
Voor eind 2027 wordt parasociale AI-schade ('AI-psychose', ongezonde AI-afhankelijkheid) een erkende categorie in minstens een Westers land: een formele gezondheidsrichtlijn, klinische erkenning, of door een toezichthouder afgedwongen platform-maatregel
~3 jaar (horizon-watch)1
- open
Voor eind 2028 publiceert minstens een frontier-lab een geverifieerde, reproduceerbare autonome verbetering door een AI aan z'n eigen training of architectuur boven menselijke baseline (Clark 60%-scenario)